ورزش یوگا چیست؟
یوگا یک تمرین کهن و ریشهدار با جنبههای فلسفی است که پیشینه ی آن به بیش از پنج هزار سال پیش در هند بازمیگردد و امروزه به یکی از محبوبترین روشهای پرورش جسم و ذهن در سراسر جهان تبدیل شده است. واژه یوگا از کلمه سانسکریت «YUJ» بر گرفته شده که به معنای پیوند و یگانگی است و بیانگر هدف اصلی این ورزش میباشد یعنی ایجاد هماهنگی میان بدن، ذهن، روح و انرژیهای درونی انسان. یوگا فراتر از یک فعالیت ورزشی ساده است و به عنوان دانشی عمیق و شیوهای از زندگی، مسیر رشد و تکامل جسمی و روحی را هموار میسازد. پایه و اساس یوگا بر ایجاد تعادل میان انجام صحیح حرکات بدنی (آساناها)، تنظیم و کنترل تنفس (پرانایاما) و تمرین تمرکز، مراقبه و آرامسازی ذهن بنا شده است.
انواع یوگا و ویژگی های هر سبک
یوگا انواع مختلفی دارد و دانستن اینکه کدام سبک برای شما بهتر است کمی چالش برانگیز و مشکل است. آشنایی با انواع یوگا به شما کمک می کند با توجه به شرایط جسمانی، ذهنی و نیازهایتان، بهترین سبک را انتخاب کنید و بهترین نتیجه را از یوگا بگیرید.
سبک هاتایوگا
هاتا یوگا یکی از رایجترین و پرطرفدارترین سبکهای یوگا به شمار میرود. واژه «هاتا» از دو کلمه سانسکریت تشکیل شده است. «Ha» به معنای خورشید و «Tha» به معنای ماه که نماد نیروهای متضاد در بدن هستند. هدف اصلی هاتا یوگا ایجاد هماهنگی و تعادل میان این دو نیرو است. این سبک از یوگا بر انجام حرکات بدنی (آساناها)، تمرینهای کنترل تنفس (پرانایاما) و تمرکز و مراقبه ذهنی تأکید دارد. از ویژگی های این سبک می توان به انعطاف پذیری عضلات، کاهش استرس و تقویت اعصاب، بهبود تعادل و تقویت ستون فقرات اشاره کرد.
سبک وینیاسایوگا
یوگای وینیاسا که به آن یوگای جریان هم گفته میشود، شامل حرکاتی است که بهصورت پیوسته و هماهنگ با تنفس انجام میشوند. این سبک یوگا حالتی پویا دارد و نسبت به بسیاری از انواع دیگر، سریعتر اجرا میشود. این سبک دارای ویژگی هایی مثل سلامت قلب و عروق، قدرت و استقامت و وضوح ذهنی است.
سبک آشتانگایوگا
آشتانگایوگا یک سبک منظم و ساختارمند است که در آن حرکات بدنی بر اساس یک ترتیب مشخص و ثابت انجام میشوند و همزمان با ریتم تنفس هماهنگ هستند. این سبک شامل شش مجموعه مجزا از تمرینهاست که هر کدام دارای توالی مشخصی از وضعیتهای بدنی میباشند و به صورت مرحلهبهمرحله اجرا میشوند. آمادگی جسمانی، سم زدایی و نظم و تمرکز، از ویژگی های بارز این سبک است.
سبک بیکرام یوگا
یوگا بیکرام، که با نام یوگای داغ نیز شناخته میشود، در اتاقی با دمای حدود ۴۰ درجه سانتیگراد و رطوبت ۴۰ درصد انجام میگیرد. این سبک شامل ۲۶ حالت بدنی و دو تمرین مخصوص تنفس است. در این سبک ویژگی های مثل انعطاف پذیری ماهیچه ها، سم زدایی از طریق تعریق و کاهش وزن دیده می شود.
سبک کوندالینی یوگا
یوگا کوندالینی مجموعهای از حرکات بدنی، تمرینهای تنفسی، آواز و مدیتیشن است که هدف آن فعال کردن انرژی کندالینی در پایه ستون فقرات میباشد. مهم ترین ویژگی های این سبک عبارتند از: رشد معنوی، خلاقیت تقویت شده و تعادل عاطفی.
سبک یوگای ترمیمی
یوگای ترمیمی سبکی آرام و ملایم از یوگا است که حرکات آن با سرعت کند انجام میشود و در آن از وسایل کمکی برای حمایت از بدن در حالتهای مختلف استفاده میشود تا وضعیتها برای مدت طولانی حفظ شوند. ویژگی های بارز این سبک شامل آرامش عمیق، شفای جسمی و روحی و بهبود خواب می شود.
فواید ورزش یوگا
ورزش یوگا فواید بسیار زیادی برای جسم و روح دارد. این ورزش اگر زیر نظر مربیان متخصص انجام شود، بعد از مدتی آثار شگفت انگیزش مشخص خواهد شد. از آثار ورزش یوگا به موارد زیر می توان اشاره کرد:
- افزایش قدرت عضلانی
- بهبود کیفیت خواب
- بهبود تنفس
- بهبود سلامت قلب
- کاهش وزن
- کاهش فشار خون
- افزایش اعتمادبهنفس
- کاهش استرس، اضطراب، افسردگی و دردهای مزمن
- کمک به درمان اعتیاد
- افزایش انعطافپذیری
- بهبود کیفیت زندگی
یوگا تراپی چیست؟
یوگا تراپی شاخهای از یوگا است که در آن افراد با استفاده از تکنیکها و روشهای مختلف به بهبود سلامت جسمی و عملکرد ذهنی می رسند. با بهرهگیری از یوگا تراپی، افراد به سطح بالایی از خودآگاهی دست پیدا می کنند و در نتیجه فرصت زیادتری برای رشد و تغییرات مثبت در زندگی خود پیدا میکنند. این روش بر گرفته از سنت یوگا و سیستم آیورودا است و محققان بر این باورند که یوگا تراپی میتواند روند درمان بیماریها را آسان تر کند، علائم آنها را کاهش دهد و از پیشرفت بیماری جلوگیری کند.
اثرات مثبت یوگا تراپی شامل بازگرداندن تعادل بدن، کاهش علائم بیماری، افزایش نگرش مثبت و بهبود کیفیت زندگی است. هرچند هدف اصلی یوگای سنتی، تعالی فرد و رشد روحی است، در یوگای مدرن علاوه بر حفظ این اصول، با ترکیب تکنیکهای سنتی با مفاهیم پزشکی و روانشناسی غربی، به بهبود بیماریهای جسمی نیز توجه میشود.
به عنوان مثال، پژوهشگران روانشناسی بالینی با ارائه برنامه تمرینی منظم بر پایه ی یوگا به بیماران مبتلا به فشارخون بالا، آسم و دیابت توانستند تا حد زیادی روند بیماری را کنترل کنند و در بعضی موارد به بهبود کامل دست یابند. یوگا تراپی و یوگای سنتی هر دو بر این اصل مشترک تأکید دارند که ذهن و بدن انسان باید در حالت تعادل قرار داشته باشند و سلامت واقعی زمانی حاصل میشود که این هماهنگی برقرار باشد.
تفاوت یوگا و مدیتیش
یوگا و مدیتیشن دو روش بسیار عالی برای بهبود سلامت جسم و ذهن هستند، اما رویکردهای متفاوتی دارند. یوگا ترکیبی از حرکات فیزیکی، تمرینات تنفسی و تمرکز ذهنی است که هدف آن ایجاد تعادل بین بدن و ذهن است در حالی که مدیتیشن بیشتر بر آرامسازی ذهن، افزایش آگاهی و تمرکز لحظهای متمرکز است. به عبارت دیگر، یوگا یک فعالیت پویا و بدنی است که شامل مدیتیشن هم می شود اما مدیتیشن به تنهایی یک تمرین ساکن و ذهنی است. در یوگا تمرکز بر بدن و حرکات فیزیکی، کنترل تنفس و فعالیت طولانی اهمیت دارد، در حالی که مدیتیشن بر تمرکز ذهن، سکون و تأثیرات روانی کوتاهمدت تمرکز میکند.
ورزش یوگا برای چه کسانی مناسب است؟
تقریبا می توان گفت ورزش یوگا برای همه افراد مناسب است. این ورزش سبکها و شدتهای مختلفی دارد که میتوان آنها را متناسب با نیاز و توانایی هر فرد انتخاب کرد. یوگا برای کسانی که خواهان انعطافپذیری، قدرت و تعادل جسمی، کاهش استرس، آرام سازی ذهن و بهبود تمرکز هستند، بسیار مفید است. یوگا برای کودکان، بزرگسالان، سالمندان و حتی افرادی که مشکلات جسمی خاص دارند قابل تطبیق است، زیرا با استفاده از تکنیکهای ملایم و وسایل کمکی میتوان تمرینها را ایمن و مؤثر انجام داد. به طور کلی، هر کسی که به دنبال سلامت جسمی و ذهنی، آرامش و انرژی مثبت است، میتواند از تمرینات یوگا بهرهمند شود.
نتیجه گیری
همان طور که گفته شد یوگا یک ورزش تمرینی کهن است که امروزه به یکی از محبوب ترین روش های پرورش ذهن و جسم تبدیل شده است. این ورزش، سبک های مختلفی مثل هاتایوگا، وینیاسایوگا، آشتانگایوگا، بیکرام یوگا، کوندالینی یوگا و یوگای ترمیمی است. تقریبا می توان گفت این ورزش برای همه ی افراد در هر سنی مناسب است که فواید بی شماری برای جسم و ذهن دارد.